هر سال صدها اسباب بازى جديد اعم از بازى هاى رايانه اى و وسايل بازى راهى بازار مى شود و در قفسه ها و ويترين مغازه ها جا مى گيرد. حال با اين حجم از اسباب بازى كدام مى تواند مناسب بچه شما باشد تقريباً هر وسيله بازى مى تواند فرصت هايى براى خلاقيت، خيالپردازى و سازندگى براى بچه ايجاد كند، ولى والدين نبايد به دنبال چيزى باشند كه تصور مى كنند به خلاقيت و درس بچه كمك مى كند، بلكه بايد به دنبال وسيله اى باشند كه كودك نسبت به آن علاقه نشان مى دهد و از قبل آن مى تواند خلاقيت هايش را رشد و جهت دهد. در اينجا به مشخصه هايى اشاره مى كنيم كه مى تواند در انتخاب اسباب بازى به شما كمك كند.
* علاقه بچه ها مهم است نه علاقه خودتان
هر بچه نيازها و علايق خاصى دارد و استفاده از اسباب بازى مى تواند شخصى و مربوط به ذهن بچه باشد. توجه به علايق بچه و محدود نكردن او و آنچه به دنبالش است، انتخاب يك اسباب بازى خاص را آسان مى كند. آنها با ديدن تبليغات تلويزيونى و حتى با تماشاى ويترين مغازه هاى اسباب بازى فروشى در جست و جوى وسيله اى خاص مى گردند. هرچند انتخاب در اين گونه موارد كمى پيچيده و مشكل مى شود، اما بايد در اين انتخاب به آنها كمك كنيم. اين را بايد در نظر گرفت كه بعضى اوقات بچه ها از هوس هاى زودگذر و حتى از باب روز بودن اسباب بازى خاصى پيروى مى كنند. البته والدين بايد از اين موضوع آگاه باشند كه وقتى حق انتخاب را به بچه واگذار مى كنند، او چطور با اين وسيله سرگرم خواهد شد. روى اسباب بازى خاصى تمركز نكنيد، بلكه به ويژگى هاى آن اسباب بازى توجه كنيد. مى دانيم بازى كردن يكى از راه هاى يادگيرى است و اغلب بچه ها جذب ويژگى هاى اسباب بازى مى شوند. پس وقت بيشترى بگذاريد تا متوجه شويد چه چيزى براى بچه مفرح و لذت بخش است.
* هنگام انتخاب، سن بچه يادتان نرود
متأسفانه اغلب ديده شده كه والدين بيشتر به دنبال اسباب بازى اى هستند كه خودشان دوست دارند و يا در دوران كودكى خود از آن لذت مى بردند يا در آرزوى داشتن آن بودند و در چنين وضعى علاقه كودك را در نظر نمى گيرند. در نهايت آنچه را كه دوست دارند، به بچه تلقين مى كنند. حتى ممكن است كه اين وسيله متناسب با سن كودك نباشد. شما مى دانيد او از چه نوع اسباب بازى اى خوشش مى آيد. با اين حال به تناسب آن با سن بچه توجه كنيد.
كارخانجات اسباب بازى سازى بى وقفه در پى پر كردن نقاط كورى هستند كه بتوانند از اين راه خواسته بچه ها را تأمين كنند. درنظر داشته باشيد در كشورهاى مختلف جهان اسباب بازى هاى خاص همان منطقه وجود دارد كه با قوميت و فرهنگ آنها همخوانى دارد.
* اسباب بازى بايد ايمن باشد
با ورود فناورى به حيطه دنياى كودكان، شاهد اسباب بازى هايى هستيم كه از اين صنعت بى بهره نيستند. امروزه با استفاده از فناورى و الكترونيك در اسباب بازى ها، بچه ها به اين نوع اسباب بازى ها رغبت زيادى نشان مى دهند. حتى بازى هاى رايانه اى بدجورى بچه ها را به خود وابسته كرده است، ولى آيا در اين بين خلاقيتى ديده مى شود اين گونه اسباب بازى ها در بچه خلاقيتى ايجاد نمى كند، بلكه آنان آنچه را در كارتون ها ديده اند، شبيه سازى مى كنند. بهترين اسباب بازى ها همان هايى هستند كه بچه بتواند با آنها به راحتى بازى كند، خيالپردازى هاى او اوج بگيرد و استعدادهايش شناخته شود.
آجرك ها، توپ ها، عروسك ها و وسايل و لباس هاى عروسك ها در هر زمانى مى تواند اسباب بازى مناسبى باشد. اين نوع اسباب بازى امكان خلق بازى هاى كودكانه را براى بچه فراهم مى كند.
اين وسايل شايد قديمى و از مد افتاده باشند، ولى كارايى خيلى خوبى دارند و بازى با آنها يكى از راه هاى تفكر و يادگيرى كودك محسوب مى شود. اسباب بازى هاى مختلف فرصت هاى گوناگونى به وجود مى آورند. بازى كودك با عروسك ها و صحبت با آن و حتى قصه گفتن براى او، استفاده از كاغذ و مداد كه موجب خلق نشانه ها و علايمى در بعد نوشتارى مى شود و بازى با آجرك ها كه دنياى سه بعدى و حجم را براى كودكان به ارمغان مى آورد، حتى بازى با شن و گل رس كه در خلاقيت كودك نقشى چشمگير دارد، از جمله مناسب ترين وسايل براى بازى كودك است. البته اين طور نيست كه فناورى را ناديده بگيريم، چرا كه اين علم در دنياى اسباب بازى ها نقش مهمى ايفا مى كند.
بازى هاى رايانه اى و وسايلى كه در آنها از فناورى بالا استفاده شده، خواهان خودش را دارد. مثلاً بچه هايى كه نقص عضو دارند يا از معلوليت ذهنى رنج مى برند، اغلب نيازمند اسباب بازى هايى با فناورى بالا هستند. اينكه اسباب بازى چه مى تواند براى بچه انجام دهد و بچه چه كارى مى تواند با اسباب بازى بكند، هميشه دو مقوله اى هستند كه بايد در نظر داشت. اسباب بازى هايى كه قابليت تنظيم را داشته باشند و چندمنظوره هم ساخته شده باشند، وسايلى مفيد براى بازى بچه ها هستند. بچه ها با تغيير اشكال آن به ويژگى هاى بيشتر اسباب بازى پى برده و كشش بيشترى نسبت به آنها خواهند داشت.
* دنبال اسباب بازى اى باشيد كه بچه ها را به فعاليت وادارد
با اپيدمى بى تحركى و كم تحركى در بچه ها كه اغلب يا تلويزيون تماشا مى كنند يا پشت ميز رايانه نشسته اند مشكل چاقى را در بچه ها افزايش داده است. والدين بهتر است در انتخاب اسباب بازى اى كه بتواند بچه ها را درگير فعاليت هاى مفرحى كند، دقت داشته باشند. براى بچه هايى كه در محيط بيرون از خانه خيلى پرشور و فعال هستند، اسباب بازى هاى چرخ دار و موتوردار، سطل شن بازى و هر وسيله اى كه در حياط بتوان با آنها بازى كرد، مفيد است. بازى در بيرون از خانه نه تنها براى ذهن بچه ها مفيد است، بلكه براى سلامتى جسم آنها هم خوب است. متأسفانه بچه هاى زيادى اين موقعيت را ندارند. بچه ها امروزه وقت كمى براى پرداختن به فعاليت هاى بيرون از خانه دارند. يادمان باشد بچه ها از طريق همين بازى ها و استفاده از اسباب بازى ها خيلى چيزها را ياد مى گيرند كه در دوران تحصيل به كمك شان مى آيد.
ايران- 22آذر86 |